‘Het leven kan hard zijn en mensen kunnen door systemen, omstandigheden of eigen fouten in de knel komen. Dan is het mooi als we naast elkaar staan en elkaar de hand reiken zodat iemand weer tot bloei kan komen. Ieder mens is waardevol en doet ertoe.’ Dat zegt Derk Jan Poel van Kerkpunt, een organisatie die kerken inspireert, adviseert en begeleidt op het gebied van geloofs- en gemeenteopbouw.
Het is belangrijk dat kerken oog hebben voor situaties waarin financiële en andere problemen kunnen ontstaan, zegt Derk Jan. ‘Een scheiding, verlies van werk, ziekte of andere ingrijpende gebeurtenissen kunnen een leven plotseling in meerdere opzichten ontwrichten. Als je weet welke groepen kwetsbaarder zijn en welke levensgebeurtenissen zorgen kunnen veroorzaken, kun je met die bril naar je eigen gemeenschap kijken. Soms is een eenvoudige vraag voldoende: Joh, red je het wel? Maar allesbegint met zichtbaarheid. Zorg dat mensen weten wie je bent, wat je als diaconie kunt betekenen en hoe het werkt als iemand aanklopt voor hulp. Wie komt het te weten? Hoe zit het met privacy? Wat gebeurt er met een hulpvraag? Wat kun je wel en wat kun je niet bieden? Door daar duidelijk over te communiceren verlaag je de drempel.’
Meer goede manieren
Na afloop van een ondersteuningstraject adviseert hij diaconieën om de hulp te evalueren. Hoe heeft iemand de hulp ervaren? Wat ging goed, wat kon beter en welke signalen had de kerk eerder kunnen oppikken? ‘Dat is waardevolle informatie.’ Waardevol noemt hij ook de inbreng van ervaringsdeskundigen, bijvoorbeeld in kerkelijke werkgroepen. ‘Als je je openstelt voor de ervaring van een ander, ontdek je dat er meer manieren zijn om naar een situatie te kijken. Mijn manier is misschien een goede manier, maar er zijn nog meer goede manieren. Als je die bij elkaar brengt, krijg je een veel rijker beeld van de werkelijkheid.’ Bij Kerkpunt melden zich soms mensen met financiële problemen. Zo was er een alleenstaande moeder die met haar kinderen uit huis dreigde te worden gezet.
Inspirerende verhalen
Via de predikant van een kerk in haar buurt werd de diaconie ingeschakeld. Zij namen contact op met de woningverhuurder. Die stemde ermee in om tegen een relatief klein bedrag uitstel te verlenen. De kerk betaalde, waardoor er tijd ontstond om verder te kijken. Een gemeentelid trok vervolgens een tijdje met haar op en begeleidde haar richting de schuldsanering. Toen bleek dat ze een apothekersopleiding volgde, werden twee apothekers uit de gemeente benaderd. Eén van hen bood haar een stageplek aan. Dat vind ik inspirerende verhalen. Het begint met een paar honderd euro om tijd te kopen. Daarna loopt iemand een tijdje met haar mee. Zo ontstaat er niet alleen hulp voor vandaag, maar ook perspectief voor de toekomst.’
Heel bemoedigend
Derk Jan en zijn vrouw werkten ruim twee jaar als vrijwilligers in Lesotho voor een christelijke jongerenorganisatie. Die periode heeft zijn kijk op hulpverlening mede gevormd. ‘In Nederland zijn we heel georganiseerd. We kunnen hard aanpakken en veel werk verzetten. In Afrika heb ik geleerd dat relaties minstens zo belangrijk zijn. Dat inzicht neemt ik mee in mijn werk. Het gaat niet alleen om het oplossen van een financieel of ander probleem, maar om het zien van de mens achter de hulpvraag. Soms begint herstel met een gesprek, een bezoek of iemand die zegt: ik loop een stukje met je mee. Ik zie kerkmuren wegvallen als het gaat om hulp aan mensen die het moeilijk hebben. Dat vind ik heel bemoedigend.’ https://kerkpunt.nl/kerkindebuurt/